72:"Hani sizler bir adam öldürmüş de suçu başkalarının üzerine atmıştınız ya. Halbuki Allah gizlediğinizi açığa çıkaracaktı." İşte mesele buymuş. Hani siz bir nefis öldürmüştünüz de o konuda böyle çelişkiye düşmüştünüz, yamuk yumuk davranışlar içine girmiştiniz. Onu saklıyor ve birbirinizin üstüne atıyordunuz. İşte Allah bunun açığa çıkarılması için bu ineği kesmenizi size emretmiştir. Hani bir nefis öldürmüştünüz de. Nefis; kişi demektir, insan demektir. İnsanın bizzat kendisi demektir. Efendim işte insanda bir ruh vardır, bir de beden vardır filan diyorlar bunun aslı yoktur. Nefis insanın kendisi demektir. Yâni kişinin çamurdan meydana gelmiş bedeni ile Allah’tan gelmiş ruhunun bileşkesine insan denir veya kişi denir. Değilse işte insanda bir beden vardır, bir ruh, bir de nefis vardır. Sen bunlardan sadece nefsi öldürmeye bak demek enayiliktir; çünkü her nefis zaten ölümü tadacaktır. Zaten o diri kalmayacak ki. Sen ölecek olanı niye öldürmeye çalışıyorsun da? Bedenini diri tutacaksın, ruhunu diri tutacaksın, canını diri tutacaksın, ama nefsini öldüreceksin olmaz bu! Yoktur İslâm’da. Ya ne? Nefis denilen şey bizzat insanın kendisidir. İnsan olma özelliğidir. Meselâ insanın sevmesi, nefret etmesi, kabul etmesi, reddetmesi, iman etmesi, küfretmesi gibi olaylar nefsin işidir. Yâni iman etme, reddetme insanın işidir. Ne sadece ruh yapar bu işi, ne de beden yapar. İkisi birleşince, o mükellef varlıktır ve o insanın kendisi yapar bunu. İşte nefis bu anlama gelir ve bu nefsin de derecesi olmaz o zaman. Ancak vasıfları olur. Siz bir insan öldürmüştünüz de, böyle onun katili konusunda alavere dalavere düşünüyordunuz. Bunun kim olduğunu saklayıp, suçu birbirinizin üstüne atmaya çalışıyordunuz. Allah da onun kim olduğunu açığa çıkaracak, yâni sizin gizlediğinizi açığa çıkaracak.