118,119. “Eğer Rabbin dileseydi insanları tek bir ümmet kılardı. Fakat, Rabbinin merhamet ettikleri bir yana, hâlâ ayrılıktadırlar, esasen onları bunun için yaratmıştır. Rab-bin "Andolsun ki cehennemi hep insan ve cin ile dolduracağım" sözü yerine gelmiştir.” Şunu da unutma ki eğer Rabbin dileseydi insanları tek bir üm-met yapardı. Herkesi Müslüman yapardı. O zaman kitap ve peygamber göndermeye de gerek kalmazdı. Bakın semavat, arz, ay, güneş, yıldızlar, bitkiler, hayvanlar, melekler hepsinin boyunlarındaki ipin ucu doğuştan Allah’ın elindedir. Allah’a karşı asla isyan etme imkânları yoktur. Allah’a kafa tutma imkânları yoktur bunların. Bunlar zoraki kuldurlar Allah’a. Ama insanlar için Allah bunu murad etmemiştir. İnsanların i-manlarını zorunlu kılmamıştır Rabbimiz. Eğer bu insanlar yeryüzünde dün ve bugün küfrü, şirki tercih edebiliyorlar ve Allah’a rağmen, Allah’ın âyetlerine rağmen diledikleri gibi bir hayatı yaşama imkânı bulabiliyorlarsa unutmasınlar ki bu da Allah’ın yeryüzünde koyduğu bir yasası gereğidir. Allah’ın bunlara verdiği bir iznin sonucudur bu. Eğer Allah böyle murad etmeyip onlara bu konuda müsaade etmeseydi onlar asla ihtilâf edemez, ayrı ayrı gruplar olamazlardı. Rabbinin acıdığı, merhamet ettiği kimseler dinde ihtilâflardan uzak oldular ve Allah’ın dinini samimiyetle Allah’ın istediği şekilde uyguladılar. Zaten işte Allah onları bunun için yaratmıştır. İyi olsunlar diye, sâlih olsunlar, kul olsunlar diye yarattı Allah onları. Allah’ın onları yaratma sebebi onların Müslümanca bir hayat sürmeleri içindi. Ama eğer onlar bundan yüz çeviriyorlarsa elbette cezalarını vermek de Allah’a aittir. Onlar için de Allah’ın şu kelimesi, şu hükmü, şu yasası tamam oldu: İnsanlardan ve cinlerden cehenneme lâyık olanların, cehennemi tercih ederek bir hayat yaşayanların tamamını cehennemde toplayacağım. Yeminle bu hükmünü, bu yasasını bildiriyor Rabbimiz. Çünkü onlar Allah’a iman etmediler. Allah’ın istediği gibi yaşamadılar. Cehenneme gitmeyi tercih ettiler. Cehenneme lâyık ameller işlediler ve Rabbim de onların bu tercihlerini onaylayıp onların cehennemine hükmetti o kadar.