﷽
Bi navê Allahê Rahmân û Rahîm (dest bi xwendinê dikim).
Mekke52 ayetYa Pêk Tê
Sûreya Haqqa, Mekkî ye (li Mekkeyê nazil bûye) û pêncî û du (52) ayet e. Di Qur’anê de sûreya şêst û nehemîn e. Navê sûreyê ji peyva Haqqa tê ku di herdu ayetên pêşî de dibore. Ev peyv tê ser maneya heqîqet/rast. Sûreya Haqqa, ji hêla fesahat û belaxata Qur’anê ve mînakekî ji asta herî bilind e. Helakbûna qewmên Ad û Semûd û Firewn û qewmê Lût (as) ku heqîqet derewandine tê vegotin. Wekî din behsa der heqê axîretê de hişyarîya însanan û beralîkirina bal bi îman anînê ve tê kirin.
﷽
Bi navê Allahê Rahmân û Rahîm (dest bi xwendinê dikim).
اَلْحَٓاقَّةُۙ
Haqqa! (Qiyamet; dawîya her însanî ya ku heq kiriye tîne û pêkanîna wê heq û qethî ye.)
مَا الْحَٓاقَّةُۚ
Çi ye ew Haqqa?
وَمَٓا اَدْرٰيكَ مَا الْحَٓاقَّةُۜ
Tu yê ji ku bizanibî Haqqa çi ye?
كَذَّبَتْ ثَمُودُ وَعَادٌ بِالْقَارِعَةِ
Semûd û Ad, (ew qiyameta hejîner) Qarîa derewandin.
فَاَمَّا ثَمُودُ فَاُهْلِكُوا بِالطَّاغِيَةِ
(Qewmê) Semûd, ji ber harîtîya/bitirtîya xwe hatin helakkirin.
وَاَمَّا عَادٌ فَاُهْلِكُوا بِر۪يحٍ صَرْصَرٍ عَاتِيَةٍۙ
Qewmê Ad jî bi firtoneyeke bivîzevîz ku her tiştî bi erdê re yeksan dike hate helakkirin.
سَخَّرَهَا عَلَيْهِمْ سَبْعَ لَيَالٍ وَثَمَانِيَةَ اَيَّامٍۙ حُسُومًا فَتَرَى الْقَوْمَ ف۪يهَا صَرْعٰىۙ كَاَنَّهُمْ اَعْجَازُ نَخْلٍ خَاوِيَةٍۚ
(Allah, wê firtoneyê) heşt roj û heft şev bênavber muselletê ser wan kir. (Eger tu li wê derê bûna) te yê bidîta ku ew qewm, wekî qurmê dara xurmeya pûç û rizîyayî ketî ne.
فَهَلْ تَرٰى لَهُمْ مِنْ بَاقِيَةٍ
Niha binêre ma tu şûnmayîneke ji wan dibînî?
وَجَٓاءَ فِرْعَوْنُ وَمَنْ قَبْلَهُ وَالْمُؤْتَفِكَاتُ بِالْخَاطِئَةِۚ
Fîrewn û (qewmên) berîya wî û (qewmê Lût) ku hatibûn serûbinkirin, hemû xeta kirin.
فَعَصَوْا رَسُولَ رَبِّهِمْ فَاَخَذَهُمْ اَخْذَةً رَابِيَةً
Ji pêxemberê Rabbê xwe re îsyan kirin. (Allah jî) ewana bi girtineke (ku pîveka wî) hê zêdetir dibe zeft dike.
اِنَّا لَمَّا طَغَا الْمَٓاءُ حَمَلْنَاكُمْ فِي الْجَارِيَةِۙ
Qet tu guman tune, dema ku av (lehî, şape) rabû me hûn di keştîyê de kişandin.
لِنَجْعَلَهَا لَكُمْ تَذْكِرَةً وَتَعِيَهَٓا اُذُنٌ وَاعِيَةٌ
Heta ku em wê ji bo we bikin şîret/bibîrxistin û guhên têgihiştî bila wê têbigîhînin (da ku pê amel bikin û rabigihînin yên di pey wan de tên).
فَاِذَا نُفِخَ فِي الصُّورِ نَفْخَةٌ وَاحِدَةٌۙ
Dema ku bi yek pifkirinek li sûrê bê pifkirin,
وَحُمِلَتِ الْاَرْضُ وَالْجِبَالُ فَدُكَّتَا دَكَّةً وَاحِدَةً
Dema erd û çiyan ji cihên xwe tên kişandin (paşê jî) li hev tên xistin û dibin parçe,
فَيَوْمَئِذٍ وَقَعَتِ الْوَاقِعَةُۙ
Ha ew roj Waqîe (qiyameta ku wê qethîyen rabe) waqî bûye.
وَانْشَقَّتِ السَّمَٓاءُ فَهِيَ يَوْمَئِذٍ وَاهِيَةٌۙ
Asîman qelişîye. Ew, wê rojê sistbûyî/dahelînî ye.
وَالْمَلَكُ عَلٰٓى اَرْجَٓائِهَاۜ وَيَحْمِلُ عَرْشَ رَبِّكَ فَوْقَهُمْ يَوْمَئِذٍ ثَمَانِيَةٌۜ
Melaîket li dora wê ne. Wê rojê heşt (melaîket) ên li ser wan de wê erşê Rabbê te hilgirin.
يَوْمَئِذٍ تُعْرَضُونَ لَا تَخْفٰى مِنْكُمْ خَافِيَةٌ
Wê rojê hûn li hizûra (Allah) tên derxistin. Qet tu tiştekî we veşartî namîne.
فَاَمَّا مَنْ اُو۫تِيَ كِتَابَهُ بِيَم۪ينِه۪ فَيَقُولُ هَٓاؤُ۬مُ اقْرَؤُ۫ا كِتَابِيَهْۚ
Heçî yê kitêba wî ji milê rastê ve tê dayîn, dibêje: “Va kitêba min! Bigirin û bixwînin.”
اِنّ۪ي ظَنَنْتُ اَنّ۪ي مُلَاقٍ حِسَابِيَهْۚ
“Bêguman min li ser yeqînê zanîbû ku ez ê bigihîjim hisaba xwe.”
فَهُوَ ف۪ي ع۪يشَةٍ رَاضِيَةٍۙ
Êdî ew, di nava jiyaneke pê qayîlbûyî de ne.
ف۪ي جَنَّةٍ عَالِيَةٍۙ
Di cenneteke bilind de,
قُطُوفُهَا دَانِيَةٌ
Fêkîyên wê pir nêz û berdest in.
كُلُوا وَاشْرَبُوا هَن۪ٓيـًٔا بِمَٓا اَسْلَفْتُمْ فِي الْاَيَّامِ الْخَالِيَةِ
(Ji wan re tê gotin:) “Di berdêla amelên ku we li dinyayê kiribûn, bi noşîcanî bixwin û vexwin.
وَاَمَّا مَنْ اُو۫تِيَ كِتَابَهُ بِشِمَالِه۪ فَيَقُولُ يَا لَيْتَن۪ي لَمْ اُو۫تَ كِتَابِيَهْۚ
Heçî yê kitêba wî ji milê çepê ve tê dayîn, dibêje: “Xwezî kitêba min nehatiba dayîn.”
وَلَمْ اَدْرِ مَا حِسَابِيَهْۚ
“(Xwezî) min bi hisabê xwe qet nizanîba.”
يَا لَيْتَهَا كَانَتِ الْقَاضِيَةَۚ
“Xwezî (mirin) her tiştî biqedanda (vejîn û hisab nebûna).”
مَٓا اَغْنٰى عَنّ۪ي مَالِيَهْۚ
“Min ji malê xwe qet tu sûd newergirt.”
هَلَكَ عَنّ۪ي سُلْطَانِيَهْۚ
“Hêza min/otorîteya min winda bû çû.”
خُذُوهُ فَغُلُّوهُۙ
(Tê gotin:) “Bi wî bigirin û girê bidin.”
ثُمَّ الْجَح۪يمَ صَلُّوهُۙ
“Paşê wî bavêjin nava cehennemê.”
ثُمَّ ف۪ي سِلْسِلَةٍ ذَرْعُهَا سَبْعُونَ ذِرَاعًا فَاسْلُكُوهُۜ
“Piştre jî wî li zincîreke ku dirêjahîya wî bi qasî heftê gaz e/erşin e bidin.”
اِنَّهُ كَانَ لَا يُؤْمِنُ بِاللّٰهِ الْعَظ۪يمِۙ
“Lewre wî, bi Allahê azîm îman nedianî.”
وَلَا يَحُضُّ عَلٰى طَعَامِ الْمِسْك۪ينِۜ
“Xwarindayîna xîzanan jî teşwîq nedikir.”
فَلَيْسَ لَهُ الْيَوْمَ هٰهُنَا حَم۪يمٌۙ
“Îro, li vê derê ji bo wî qet tu dostekî nêz wê tunebe.”
وَلَا طَعَامٌ اِلَّا مِنْ غِسْل۪ينٍۙ
“Ji xwîn û kêm/zûxav/edab pê ve tu xwarina wan jî tune.”
لَا يَأْكُلُهُٓ اِلَّا الْخَاطِؤُ۫نَ۟
“Wê jî bitenê ew kesên bi xeta/gunehkar dixwin.”
فَلَٓا اُقْسِمُ بِمَا تُبْصِرُونَۙ
Nexêr! (Mijar ne wekî ku muşrîk îdîa dikin e.) Sond be bi ya ku hûn dibînin!
وَمَا لَا تُبْصِرُونَۙ
Û bi ya ku hûn nabînîn jî.
اِنَّهُ لَقَوْلُ رَسُولٍ كَر۪يمٍۚ
Qet tu guman tune (Qur'an), peyva qasidekî birûmet e.
وَمَا هُوَ بِقَوْلِ شَاعِرٍۜ قَل۪يلًا مَا تُؤْمِنُونَۙ
Ew, ne peyva şair e. Hûn çiqas hindik bawerî tînin.
وَلَا بِقَوْلِ كَاهِنٍۜ قَل۪يلًا مَا تَذَكَّرُونَۜ
Ew ne peyva berbêjekî/kahînekî ye jî. Hûn çiqas hindik şîret digirin.
تَنْز۪يلٌ مِنْ رَبِّ الْعَالَم۪ينَ
Ji hêla/ji alîyê (Allahê) Rabbê aleman ve hatîye daxistin.
وَلَوْ تَقَوَّلَ عَلَيْنَا بَعْضَ الْاَقَاو۪يلِۙ
Eger wî, li dij me hin gotin lihevbianîna,
لَاَخَذْنَا مِنْهُ بِالْيَم۪ينِۙ
Muheqeq me yê bi (destê) rastê/bihêz ji wî (tol/heyf) bistanda.
ثُمَّ لَقَطَعْنَا مِنْهُ الْوَت۪ينَۘ
Piştre jî me yê dilreha wî (yê di qelbê wî de) biqetanda.
فَمَا مِنْكُمْ مِنْ اَحَدٍ عَنْهُ حَاجِز۪ينَ
Tu kes ji we jî nikaribû (ji pêkanîna me ya van re) bibe manî/asteng.
وَاِنَّهُ لَتَذْكِرَةٌ لِلْمُتَّق۪ينَ
Bêguman ew, ji bo Mutteqîyan şîretek e/bibîrxistinek e.
وَاِنَّا لَنَعْلَمُ اَنَّ مِنْكُمْ مُكَذِّب۪ينَ
Qet tu guman tune em dizanin ku ji nav we yên derewkar hene.
وَاِنَّهُ لَحَسْرَةٌ عَلَى الْكَافِر۪ينَ
Û qet tu guman tune ew, ji bo kafiran poşmanîyek e. (Ji ber ku îman neanîne roja qiyametê poşman dibin.)
وَاِنَّهُ لَحَقُّ الْيَق۪ينِ
Û bêguman ew, heq a yeqîn/qethî bixwe ye.
فَسَبِّحْ بِاسْمِ رَبِّكَ الْعَظ۪يمِ
Di wê rewşê de tu Rabbê xwe yê mezin bi navê wî tesbîh bike.