﷽
Bi navê Allahê Rahmân û Rahîm (dest bi xwendinê dikim).
Mekke30 ayetMulk
Sûreya Mûlk, Mekkî ye (li Mekkeyê nazil bûye) û sî (30) ayet e. Di Qur’anê de sûreya şêst û heftemîn e. Sûre, navê xwe ji peyva Mûlk sitendîye ku ev peyv di ayeta yekemîn de dibore û tê ser maneya serwerî. Sûreya Mûlk, wekî xulasayê danasîna kaînatê ya di Qur’anê de ye. Mijara bingehîn ya di sûreyê de; heyîn û wehdanîyeta Allah (ac) û xuliqandin û teserrûfa wî ya di kaînatê de û îsbatkirina mewcûdîyeta axîretê ye. Erd, wek binrax/doşek û serastkirina esman jî wek heft tebeqe û semaya dinyayê bi xemilandina qendîlan hatîye teswîr kirin.
﷽
Bi navê Allahê Rahmân û Rahîm (dest bi xwendinê dikim).
تَبَارَكَ الَّذ۪ي بِيَدِهِ الْمُلْكُۘ وَهُوَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَد۪يرٌۙ
Ew (Allah) ê ku serwerîyê/hukimranîyê di destê xwe de digire çi qas berz û pîroz e. Ew qadirê her tiştî ye.
اَلَّذ۪ي خَلَقَ الْمَوْتَ وَالْحَيٰوةَ لِيَبْلُوَكُمْ اَيُّكُمْ اَحْسَنُ عَمَلًاۜ وَهُوَ الْعَز۪يزُ الْغَفُورُۙ
Ew (Allah) e; ji bo ku ji we kî herî çêtir amelê xweşik dike îmtîhan bike/derxîne holê, mirin û jiyan xuliqand. Ew (yê xwedî îzzet û her tiştî mexlûb dike) Azîz û (yê ku gunehan dibexşîne/efû dike û disitirîne û ji aqubeta gunehan evdên xwe diparêze) Xafûr e.
اَلَّذ۪ي خَلَقَ سَبْعَ سَمٰوَاتٍ طِبَاقًاۜ مَا تَرٰى ف۪ي خَلْقِ الرَّحْمٰنِ مِنْ تَفَاوُتٍۜ فَارْجِعِ الْبَصَرَۙ هَلْ تَرٰى مِنْ فُطُورٍ
Ew (Allah) e ku; di rewşa tebeqeyan de heft esman (ên her yek bi yên din re hevaheng û li ser hevdu ne) xuliqand. Tu di xuliqandina Rahmân de qet tu bêahengîtî/hevnegirtî nabînî. Va (mexluqên wî li holê ne) çavê xwe lê vegerîne, ma tu yê qet tu qelşek/gedûgek tê de bibînî?
ثُمَّ ارْجِعِ الْبَصَرَ كَرَّتَيْنِ يَنْقَلِبْ اِلَيْكَ الْبَصَرُ خَاسِئًا وَهُوَ حَس۪يرٌ
Paşê (ji bo lêgerîna qisûrê) du carê din çavê xwe lê vegerîne. Wê çav, tiştek bi dest nexistî û betilandî li te vegere.
وَلَقَدْ زَيَّنَّا السَّمَٓاءَ الدُّنْيَا بِمَصَاب۪يحَ وَجَعَلْنَاهَا رُجُومًا لِلشَّيَاط۪ينِ وَاَعْتَدْنَا لَهُمْ عَذَابَ السَّع۪يرِ
Sond be, me asîmana dinyayê bi qendîlan xemilandîye û wan (stêrkan) ji bo şeytan (ên ku dixwazin agahîyên esman bihisînin) me kir (wasite) ya recimandinê. Û me ji bo wan agirekî ku alavên bi erjeng direşîne amade kiriye.
وَلِلَّذ۪ينَ كَفَرُوا بِرَبِّهِمْ عَذَابُ جَهَنَّمَۜ وَبِئْسَ الْمَص۪يرُ
Ji ew ên Rabbê xwe înkar dikin re ezabê cehennemê heye. Ew, çi cihlêvegerekî xerab e.
اِذَٓا اُلْقُوا ف۪يهَا سَمِعُوا لَهَا شَه۪يقًا وَهِيَ تَفُورُۙ
Dema ku bi wir ve tên avêtin, (agir) dikele û pilçepilç dike, ew xirînîya wê seh dikin.
تَكَادُ تَمَيَّزُ مِنَ الْغَيْظِۜ كُلَّمَٓا اُلْقِيَ ف۪يهَا فَوْجٌ سَاَلَهُمْ خَزَنَتُهَٓا اَلَمْ يَأْتِكُمْ نَذ۪يرٌ
(Agir) ji hêrsa dike biteqe û ji hevdu biqelêşe. Her cara ku komek (bi agir ve) tên avêtin, parêzvanên wê derê ji wan dipirsin: “Ma qey hişyarkerek ji we re nehatibû?”
قَالُوا بَلٰى قَدْ جَٓاءَنَا نَذ۪يرٌ فَكَذَّبْنَا وَقُلْنَا مَا نَزَّلَ اللّٰهُ مِنْ شَيْءٍۚ اِنْ اَنْتُمْ اِلَّا ف۪ي ضَلَالٍ كَب۪يرٍ
Dibêjin: “Belê! Muheqeq ji me re hişyarkerek hat (lê) me ew derewand û (wiha) got: “Allah qet tu tiştî danexistîye, hûn bitenê di nava xerifîyeke mezin de ne.”
وَقَالُوا لَوْ كُنَّا نَسْمَعُ اَوْ نَعْقِلُ مَا كُنَّا ف۪ٓي اَصْحَابِ السَّع۪يرِ
Gotin: “Eger me seh bikira an aqil bigirta em nedibûn ji ehlê agirê ku alavên bi erjeng direşîne.”
فَاعْتَرَفُوا بِذَنْبِهِمْۚ فَسُحْقًا لِاَصْحَابِ السَّع۪يرِ
Gunehên xwe îtîraf kirin. Ehlê agir bila (ji rahmeta Allah) dûr bikevin.
اِنَّ الَّذ۪ينَ يَخْشَوْنَ رَبَّهُمْ بِالْغَيْبِ لَهُمْ مَغْفِرَةٌ وَاَجْرٌ كَب۪يرٌ
Bêguman ew ên di xeybê (di cihên ku ew nabînin an jî kesekî din wan nabîne) de ji Rabbê xwe ditirsin re mexfîret û xelateke mezin heye.
وَاَسِرُّوا قَوْلَكُمْ اَوِ اجْهَرُوا بِه۪ۜ اِنَّهُ عَل۪يمٌ بِذَاتِ الصُّدُورِ
Hûn peyva xwe dixwazin eşkere bêjin û dixwazin veşêrin (li cem Allah yek e). Lewre ew, tiştên di singan de ye dizane.
اَلَا يَعْلَمُ مَنْ خَلَقَۜ وَهُوَ اللَّط۪يفُ الْخَب۪يرُ۟
Ma yê ku xuliqandibe, qet nizane? Ew, (yê ku bi ilmê xwe nifûzê her tiştî dike û xwedî lutûf û îhsan) Latîf û (agahdarê her tiştî) Xabîr e.
هُوَ الَّذ۪ي جَعَلَ لَكُمُ الْاَرْضَ ذَلُولًا فَامْشُوا ف۪ي مَنَاكِبِهَا وَكُلُوا مِنْ رِزْقِه۪ۜ وَاِلَيْهِ النُّشُورُ
Ew ê ku ser rûyê erdê ji we re (ji bo jîyîne musexer) nizm kiriye ew e. Li ser rêyên wê bimeşin û ji rizqên wê bixwin. Vejîn jê re ye.
ءَاَمِنْتُمْ مَنْ فِي السَّمَٓاءِ اَنْ يَخْسِفَ بِكُمُ الْاَرْضَ فَاِذَا هِيَ تَمُورُۙ
Ma qey ji wî (Allah) ê li asîman e hûn emîn in ku we binerd neke? Wê demê (hûn dibînin) ji nîşka ve diheje.
اَمْ اَمِنْتُمْ مَنْ فِي السَّمَٓاءِ اَنْ يُرْسِلَ عَلَيْكُمْ حَاصِبًاۜ فَسَتَعْلَمُونَ كَيْفَ نَذ۪يرِ
Nexwe qey hûn emîn in ku ew (Allah) ê li asîman bahozekî/bagerekî ku kevir di ser we de bibarine neşîne? Hûn ê fêm bikin ka hişyarîya min çawa ye!
وَلَقَدْ كَذَّبَ الَّذ۪ينَ مِنْ قَبْلِهِمْ فَكَيْفَ كَانَ نَك۪يرِ
Sond be ku, ew ên berîya wan de jî derewandibûn. Ka çawa ye înkarkirina min?
اَوَلَمْ يَرَوْا اِلَى الطَّيْرِ فَوْقَهُمْ صَٓافَّاتٍ وَيَقْبِضْنَۜ مَا يُمْسِكُهُنَّ اِلَّا الرَّحْمٰنُۜ اِنَّهُ بِكُلِّ شَيْءٍ بَص۪يرٌ
Ma ew wan teyrên ref bi ref di ser wan re perên xwe vedikin û digirin nabînin? Ji Raman pê ve tu kes wan (di valahîya hawayê de) nagire. Bêşik ew, li ser her tiştî bînende ye.
اَمَّنْ هٰذَا الَّذ۪ي هُوَ جُنْدٌ لَكُمْ يَنْصُرُكُمْ مِنْ دُونِ الرَّحْمٰنِۜ اِنِ الْكَافِرُونَ اِلَّا ف۪ي غُرُورٍۚ
Erê ma ji xeynî Rahmân ew artêşên ku alîkarîya we bikin kî ne? Ew ên kafir enceq di nav xapînekê de ne.
اَمَّنْ هٰذَا الَّذ۪ي يَرْزُقُكُمْ اِنْ اَمْسَكَ رِزْقَهُۚ بَلْ لَجُّوا ف۪ي عُتُوٍّ وَنُفُورٍ
Eger rizqê we bibire, kî ye (ji xeynî Allah) yê ku riziq bide we? (Nexêr, ne wisan e!) Birastî ew di nava rik/raperîn û nexoşnûdîyê de asê mane.
اَفَمَنْ يَمْش۪ي مُكِبًّا عَلٰى وَجْهِه۪ٓ اَهْدٰٓى اَمَّنْ يَمْش۪ي سَوِيًّا عَلٰى صِرَاطٍ مُسْتَق۪يمٍ
Gelo ma ew kesê deverû (ku li rast û çepê xwe nanêre) dimeşe an ew ê ku li ser rêyeke rast û yeknesak/riprast dimeşe? (Ka bibêjin: Ji van herduyan kîjan) ji bûyîna ehlê hîdayetê çêtir layiq e?
قُلْ هُوَ الَّذ۪ٓي اَنْشَاَكُمْ وَجَعَلَ لَكُمُ السَّمْعَ وَالْاَبْصَارَ وَالْاَفْـِٔدَةَۜ قَل۪يلًا مَا تَشْكُرُونَ
Bibêje: “Yê ku hûn ji tunebûnê heyî kiriye û guhan û çavan û qelban daye we ew e. Hûn çiqas hindik şikur dikin!”
قُلْ هُوَ الَّذ۪ي ذَرَاَكُمْ فِي الْاَرْضِ وَاِلَيْهِ تُحْشَرُونَ
Bibêje: “Ew ê ku we li ser rûyê erdê zêde kiriye û belav dike ew e. Û hûn ê bi bal wî ve bên heşirkirin (hûn ê bên vejandin û di hizûra wî de bên civandin).
وَيَقُولُونَ مَتٰى هٰذَا الْوَعْدُ اِنْ كُنْتُمْ صَادِق۪ينَ
Dibêjin: “Eger hûn rast dibêjin, ka kengê ye ew (ezab) a ku hûn (li me) wead dikin? (De bila were em bibînin!)”
قُلْ اِنَّمَا الْعِلْمُ عِنْدَ اللّٰهِۖ وَاِنَّمَٓا اَنَا۬ نَذ۪يرٌ مُب۪ينٌ
Bibêje: “Îlim (agahîya qiyametê) li îndallah/li cem Allah e. Ez bixwe jî enceq hişyarkerek im.”
فَلَمَّا رَاَوْهُ زُلْفَةً س۪ٓيـَٔتْ وُجُوهُ الَّذ۪ينَ كَفَرُوا وَق۪يلَ هٰذَا الَّذ۪ي كُنْتُمْ بِه۪ تَدَّعُونَ
Dema ku dibînin (ezab) nêz bûye, rûyên kafiran dikeve rewşeke xerab. Hate gotin: “Ha ev, tiştê ku we dixwest (we înkar dikir û digot: ka kengê ye, ha ew) bixwe ye.”
قُلْ اَرَاَيْتُمْ اِنْ اَهْلَكَنِيَ اللّٰهُ وَمَنْ مَعِيَ اَوْ رَحِمَنَاۙ فَمَنْ يُج۪يرُ الْكَافِر۪ينَ مِنْ عَذَابٍ اَل۪يمٍ
Bibêje: “Fikrê we/Ramana we çiye? (Ka bibêjin!) Eger min û yên ligel min helak bike an jî merhametê li me bike, wê kafiran ji ezaba biêş û jan kî biparêze?”
قُلْ هُوَ الرَّحْمٰنُ اٰمَنَّا بِه۪ وَعَلَيْهِ تَوَكَّلْنَاۚ فَسَتَعْلَمُونَ مَنْ هُوَ ف۪ي ضَلَالٍ مُب۪ينٍ
Bibêje: “Ew Rahmân e. Me îman bi wî anîye û me xwe spartîye wî. Hûn ê di nêz de bizanibin/fêm bikin ka kî di rêşaşîyeke vikîvekirî de ye.”
قُلْ اَرَاَيْتُمْ اِنْ اَصْبَحَ مَٓاؤُ۬كُمْ غَوْرًا فَمَنْ يَأْت۪يكُمْ بِمَٓاءٍ مَع۪ينٍ
Bibêje: “Fikrê we/Ramana we çiye? (Ka bibêjin!) Eger ava we bikişe binê erdê (biçike), kî dikare ku ava kanîyê ji we re bîne?”