قُتِلَ الْخَرَّاصُونَۙ
Qehr (û mirin) li ser sawgerên gumanker be!
اَلَّذ۪ينَ هُمْ ف۪ي غَمْرَةٍ سَاهُونَۙ
Ew in ku di nava cahiltî û korîtîyê de xafil in.
يَسْـَٔلُونَ اَيَّانَ يَوْمُ الدّ۪ينِۜ
Ew dipirsin “Ka, roja dîn/Qiyamet kengê ye?”
يَوْمَ هُمْ عَلَى النَّارِ يُفْتَنُونَ
Ew roj, di agir de tên şewitandin û ezab li wan tên kirin.
ذُوقُوا فِتْنَتَكُمْۜ هٰذَا الَّذ۪ي كُنْتُمْ بِه۪ تَسْتَعْجِلُونَ
(Ji wan re tê gotin:) “Fitneya (ezaba) xwe bitamînin. Ev, ew ezab e ku we (li dinyayê digot “Ka ew ezab?” û) we bi lez dixwest.
اِنَّ الْمُتَّق۪ينَ ف۪ي جَنَّاتٍ وَعُيُونٍۙ
Qet tu guman tune ku ew ên mutteqî, di cennetan de û li ser kanîyan in.
اٰخِذ۪ينَ مَٓا اٰتٰيهُمْ رَبُّهُمْۜ اِنَّهُمْ كَانُوا قَبْلَ ذٰلِكَ مُحْسِن۪ينَۜ
Tişt (nîmet) ên ku Rabbê wan daye wan, werdigirin. Lewre ew berîya vêga ji wan ên muhsîn/ji kesên ku evdîtîya xwe herî xweşik dikin bûn.
كَانُوا قَل۪يلًا مِنَ الَّيْلِ مَا يَهْجَعُونَ
Ew, di şevê de pir hindik radizan.
وَبِالْاَسْحَارِ هُمْ يَسْتَغْفِرُونَ
Wan di dema berbangê/serê sibehê de îstîxfarê dikirin.
وَف۪ٓي اَمْوَالِهِمْ حَقٌّ لِلسَّٓائِلِ وَالْمَحْرُومِ
Di malê wan de ji parsek û xîzanan re parek hebû.
وَفِي الْاَرْضِ اٰيَاتٌ لِلْمُوقِن۪ينَۙ
Li ser rûyê erdê ji wan ên bi yeqîn îman anîne re ayet hene.
وَف۪ٓي اَنْفُسِكُمْۜ اَفَلَا تُبْصِرُونَ
Di nefsên we de jî… Ma hûn nabînin?
وَفِي السَّمَٓاءِ رِزْقُكُمْ وَمَا تُوعَدُونَ
Rizqê we û tişt (xêr) ên ji we re hatine weadkirin li asîmana ye.
فَوَرَبِّ السَّمَٓاءِ وَالْاَرْضِ اِنَّهُ لَحَقٌّ مِثْلَ مَٓا اَنَّكُمْ تَنْطِقُونَ۟
Sond bi Rabbê erd û esmanan be ku; (tiştên li we hatine weadkirin) qet tu guman tune wekî axaftina we heq e.
هَلْ اَتٰيكَ حَد۪يثُ ضَيْفِ اِبْرٰه۪يمَ الْمُكْرَم۪ينَۢ
Ma qey agahîya mêvanên Îbrahîm, yên birûmet negihîşte te?
اِذْ دَخَلُوا عَلَيْهِ فَقَالُوا سَلَامًاۜ قَالَ سَلَامٌۚ قَوْمٌ مُنْكَرُونَ
Wê demê hatibûn cem wî û gotin: “Silav”. Wî jî wiha gotibû: “Silav! Hûn, civateke nenas in.”
فَرَاغَ اِلٰٓى اَهْلِه۪ فَجَٓاءَ بِعِجْلٍ سَم۪ينٍۙ
Hema bi lez çû cem ehlê xwe û goştê golikek qelew anî.
فَقَرَّبَهُٓ اِلَيْهِمْ قَالَ اَلَا تَأْكُلُونَۘ
Li ber wan danî û ji wan re gotibû: “Ka hûn naxwin?”
فَاَوْجَسَ مِنْهُمْ خ۪يفَةًۜ قَالُوا لَا تَخَفْۜ وَبَشَّرُوهُ بِغُلَامٍ عَل۪يمٍ
(Dema dît ku naxwin) tirsek kete dilê wî. Gotibûn: “Netirse!” Û mizgîna zarokekî zana dabûnê.
فَاَقْبَلَتِ امْرَاَتُهُ ف۪ي صَرَّةٍ فَصَكَّتْ وَجْهَهَا وَقَالَتْ عَجُوزٌ عَق۪يمٌ
Jina wî bi qêrîn (a şaşwazîyê) berê xwe da (wan) û li rûyê xwe dabû. Gotibû: “(Ew) pîremêr û (ez jî) pîrejin. (Digel vê zarok ha?!)”
قَالُوا كَذٰلِكِۙ قَالَ رَبُّكِۜ اِنَّهُ هُوَ الْحَك۪يمُ الْعَل۪يمُ
Gotibûn: “Ha wisan e… Rabbê te wiha ferman kir. Bêguman ew, (xwedî hikum û hikmet) Hakîm û (zanayê her tiştî) Alîm e.
قَالَ فَمَا خَطْبُكُمْ اَيُّهَا الْمُرْسَلُونَ
Gotibû: “Gelî qasidan/melaîketan! Ma karê (wezîfeya) we çi ye?
قَالُٓوا اِنَّٓا اُرْسِلْنَٓا اِلٰى قَوْمٍ مُجْرِم۪ينَۙ
Gotin: “Bêguman em ji qewmekî mucrîm/sûcdar û gunehkar re hatine şandin.”
لِنُرْسِلَ عَلَيْهِمْ حِجَارَةً مِنْ ط۪ينٍۙ
“Ji bo ku em di ser wan de kevirên ji herîyê (hatine pijandin) bavêjin.”
مُسَوَّمَةً عِنْدَ رَبِّكَ لِلْمُسْرِف۪ينَ
“Ew (kevir) li cem Rabbê te ji bo musrifên ji hedê xwe borî re nîşankirî ne.”
فَاَخْرَجْنَا مَنْ كَانَ ف۪يهَا مِنَ الْمُؤْمِن۪ينَۚ
Me ew kesên mûmîn ji wê derê derxistin.
فَمَا وَجَدْنَا ف۪يهَا غَيْرَ بَيْتٍ مِنَ الْمُسْلِم۪ينَۚ
Me li wê derê ji yek malbatekê pê ve tu kesê muslîm/ên ku şirkê terk dikin û li ser tewhîdê berê xwe didin Allah, nedît.
وَتَرَكْنَا ف۪يهَٓا اٰيَةً لِلَّذ۪ينَ يَخَافُونَ الْعَذَابَ الْاَل۪يمَۜ
Me li wê derê, ji wan kesên ku ji ezabê biêş û jan ditirsin re (ji bo îbretê) ayetek hişt.
وَف۪ي مُوسٰٓى اِذْ اَرْسَلْنَاهُ اِلٰى فِرْعَوْنَ بِسُلْطَانٍ مُب۪ينٍ
Di (qiseya) Mûsa de (jî ayetên ku îbret jê bên girtin hene). Me ew bi delîleke vikîvekirî bi bal Fîrewn de şandibû.
فَتَوَلّٰى بِرُكْنِه۪ وَقَالَ سَاحِرٌ اَوْ مَجْنُونٌ
Wî bi hemû hêza xwe rû vegerand û wiha got: “(Ew) sêhrbaz an jî dîn e.”
فَاَخَذْنَاهُ وَجُنُودَهُ فَنَبَذْنَاهُمْ فِي الْيَمِّ وَهُوَ مُل۪يمٌۜ
Me bi wî û artêşa/ordîya wî girt û avête behrê. Ew, mirovekî lomekirî bû.
وَف۪ي عَادٍ اِذْ اَرْسَلْنَا عَلَيْهِمُ الرّ۪يحَ الْعَق۪يمَۚ
Di qewmê Ad de jî (ayet hene). Dema me li ser wan bayekî aqîm (ku her tiştî serûbin dike) şand.
مَا تَذَرُ مِنْ شَيْءٍ اَتَتْ عَلَيْهِ اِلَّا جَعَلَتْهُ كَالرَّم۪يمِۜ
Her çi tiştê di ser de derbas dibe nedihişt û wekî gîyayê hişk berba dikir.
وَف۪ي ثَمُودَ اِذْ ق۪يلَ لَهُمْ تَمَتَّعُوا حَتّٰى ح۪ينٍ
Di qewmê Semud de jî (ayet hene). Dema ji wan re wiha hatibû gotin: “Heta demeke diyarkirî sûdmend bibin.”
فَعَتَوْا عَنْ اَمْرِ رَبِّهِمْ فَاَخَذَتْهُمُ الصَّاعِقَةُ وَهُمْ يَنْظُرُونَ
Wan dijraberîya emrê Rabbê xwe kirin. Dema zîqdinêrtin birûsk li wan da û bi wan girt.
فَمَا اسْتَطَاعُوا مِنْ قِيَامٍ وَمَا كَانُوا مُنْتَصِر۪ينَۙ
Ne dikaribûn rabin ser pîya û ne jî alîkarîyek didîtin (da ku ji ezabê re bibe asteng).
وَقَوْمَ نُوحٍ مِنْ قَبْلُۜ اِنَّهُمْ كَانُوا قَوْمًا فَاسِق۪ينَ۟
Berî vêga me qewmê Nûh jî (helak kiribû). Bêguman ew, qewmekî fasiq bûn.
وَالسَّمَٓاءَ بَنَيْنَاهَا بِاَيْدٍ وَاِنَّا لَمُوسِعُونَ
Me asîman bi quwetekî pir mezin ava kir. Û em firehkarên wê ne.
وَالْاَرْضَ فَرَشْنَاهَا فَنِعْمَ الْمَاهِدُونَ
Erd jî me raxist. Em çi xweş raxer in.
وَمِنْ كُلِّ شَيْءٍ خَلَقْنَا زَوْجَيْنِ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ
Me ji her tiştî cot bi cot xuliqand. Hêvî dibe ku hûn şîret bigirin.
فَفِرُّٓوا اِلَى اللّٰهِۜ اِنّ۪ي لَكُمْ مِنْهُ نَذ۪يرٌ مُب۪ينٌۚ
Herwiha (ji her qeydên wekî pût û hezkirina dinyayê û malbat û zordestîya gel ku we ji Allah dûr dike xelas bibin û) bi bal Allah ve birevin. Qet tu guman tune ku ez, hişyarkerekî vikîvekirî û ji terefê wî ve (hatime şandî) me.
وَلَا تَجْعَلُوا مَعَ اللّٰهِ اِلٰهًا اٰخَرَۜ اِنّ۪ي لَكُمْ مِنْهُ نَذ۪يرٌ مُب۪ينٌ
Ligel Allah ji xwe re îlâhekî din negirin. Qet tu guman tune ku ez, hişyarkerekî vikîvekirî û ji terefê wî ve (hatime şandî) me.
كَذٰلِكَ مَٓا اَتَى الَّذ۪ينَ مِنْ قَبْلِهِمْ مِنْ رَسُولٍ اِلَّا قَالُوا سَاحِرٌ اَوْ مَجْنُونٌ
Ew ên berîya wan jî her çiqas pêxemberek ji wan re hatibe (wekî ku ev dikin) jê re gotin: “Sêhrbaz an jî dîn.”
اَتَوَاصَوْا بِه۪ۚ بَلْ هُمْ قَوْمٌ طَاغُونَ
Gelo ew (peyvên derewandinê û helwestên neyartîya li hemberî pêxemberan) ji hevdu re wesîyetê dikin? (Heta ku her qewim yek bi yek heman tiştan dibêjin.) Berevajî ew, kesên (wekî taxût) bitir in. (Bitirtîya wan ew sewqê gotina tiştên wekehev dike.)
فَتَوَلَّ عَنْهُمْ فَمَٓا اَنْتَ بِمَلُومٍۘ
Ji wan rû vegerîne. Êdî lome ji te nayê kirin.
وَذَكِّرْ فَاِنَّ الذِّكْرٰى تَنْفَعُ الْمُؤْمِن۪ينَ
Bi bîr bîne/Şîret bike! Lewre bibîrxistin feyde dide mûmînan.
وَمَا خَلَقْتُ الْجِنَّ وَالْاِنْسَ اِلَّا لِيَعْبُدُونِ
Bitenê ji bo ku îbadet li min bikin, min cin û însan xuliqandin.
(Meqseda xuliqandina însan tewhîd e. Tewhîd jî evdîtîya Allah (ac) û yekgirtina wî ya di îbadetê de ye. Tewhîd ew e ku; mirov nimêj û rojî û qurban û îbadetên xwe bi tenê ji Allah (ac) re bike û jiyana xwe bi tevahî li gor şerîeta Allah (ac) sererast bike û sitû ji emr û qanûnên wî re xwar bike. (Bnr. 1/Fatîhe, 5) Ji ber ku meqseda hebûna kesê mûmîn tewhîd e, divê ji bo wî rojeva serekîn û neguhêrbar jî herûdaîm tewhîd be. (Wekî din bnr. 38/Sâd, 27))
مَٓا اُر۪يدُ مِنْهُمْ مِنْ رِزْقٍ وَمَٓا اُر۪يدُ اَنْ يُطْعِمُونِ
Ez tu rizqekî ji wan naxwazim û ez ji wan têrkirina xwe jî naxwazim.
اِنَّ اللّٰهَ هُوَ الرَّزَّاقُ ذُو الْقُوَّةِ الْمَت۪ينُ
Bêguman Allah, yê ku pirzêde riziq dide û xwedî quwet e (û yê ku qet tu tişt nikare wî binûhîne/biperitîne û metanetê dide mûmînan) Metîn e.
فَاِنَّ لِلَّذ۪ينَ ظَلَمُوا ذَنُوبًا مِثْلَ ذَنُوبِ اَصْحَابِهِمْ فَلَا يَسْتَعْجِلُونِ
Bi rastî, ew ên zilimkar jî wekî hevalên wan ên (berîya wan) xwedî guneh in. Bila nelezînin. (Çawa ku ew ên berê ji ber gunehên xwe bi ezabê ketin, ev ên ha jî wê ber bi ezabê bikevin.)
فَوَيْلٌ لِلَّذ۪ينَ كَفَرُوا مِنْ يَوْمِهِمُ الَّذ۪ي يُوعَدُونَ
Ji ber wê roja ku pê hatine tehdîdkirin, weyl li halê kafiran.