فَاَوْحٰٓى اِلٰى عَبْدِه۪ مَٓا اَوْحٰىۜ
(Allah) ya ku wê ji evdê xwe re wehîy bike, wehîy kir.
مَا كَذَبَ الْفُؤٰادُ مَا رَاٰى
Qelb ya ku dîtibû nederewand.
اَفَتُمَارُونَهُ عَلٰى مَا يَرٰى
(Digel vê,) der heqê tiştên ku dîtîye de hûn ê pê re nîqaş bikin?
وَلَقَدْ رَاٰهُ نَزْلَةً اُخْرٰىۙ
Sond be, di daketineke din de jî ew dîtibû.
عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهٰى
Li cem Sidretu’l Muntehayê.
عِنْدَهَا جَنَّةُ الْمَأْوٰىۜ
Hema li cem wê jî Cennetu’l Me’wa heye.
اِذْ يَغْشَى السِّدْرَةَ مَا يَغْشٰىۙ
Wê demê dara Sidrê (bi xweşikahîyên wisan ku kesekî nedîtîye) nuxamtî bû.
مَا زَاغَ الْبَصَرُ وَمَا طَغٰى
Çav (ji ber edeba xwe bi rast û çep ve) neşemitî û (ji derê ya divê ku bibîne jî) neborî.
لَقَدْ رَاٰى مِنْ اٰيَاتِ رَبِّهِ الْكُبْرٰى
Sond be ku ew, hin ji ayetên Rabbê te yên herî mezin dîtin.
اَفَرَاَيْتُمُ اللَّاتَ وَالْعُزّٰىۙ
Erê ma we Lat û Uzza dîtin? (Ew Allahê ku qudreta wî bêdawî ye/herherî ye li ku û pûtên ji xwe bixwe re qet tu feyda wan tune li ku derê?)
وَمَنٰوةَ الثَّالِثَةَ الْاُخْرٰى
Û sêyemînê wan Menat.
(Lat, Menat û Uzza, pûtên muşrîkan bûn. Perestî li wan dikirin û pêbawer bûn ku pûtên wan nêzî Allah (ac) in û wê şefaetê li wan bikin. Lat; di dema xwe de mirovekî salih bû û ji bo hacîyan xwarinên taybet amade dikir. Çaxê ev zat mir, gora wî tazîm kirin û bi demê re dest bi perestîya gora wî kirin. Gumbeta wî ji perçeya latekî neqişkirî û spî bû. Li ser wê xanîyek ava kiribûn û li derdora wê ji terefê Taîfîyan ve herêmeke pîroz hatibû pêkanîn û ji bo parastina wê derê bekçîyan tayîn kiribûn. Uzza jî dareke ku xanî li ser wê avakirî bû. Menat, pûtek bû ku Ewsîyan û Hezrecîyan perestîya wê dikirin. (Ji Tefsîru’l Qur’ani’l Azîm û Zadu’l Mesîr.) Wekî ku hate dîtin pûtên muşrîkan; gorên wan kesane ku bi salihbûna wan pêbawer in û gorên wan kirine gumbet û hin dar in ku bi çavkanîtîya şîfa û bereketa wan pêbawer in û tazîm dikin û peykerên di sûretê wan de çêkirî ne. Wekî din bnr. 71/Nûh, 23))
اَلَكُمُ الذَّكَرُ وَلَهُ الْاُنْثٰى
Erê ma (zarokên) kur ên we û (zarokên) keç ên wî ne?
تِلْكَ اِذًا قِسْمَةٌ ض۪يزٰى
Herwiha ev, parvekirineke bêînsaf û ne dadwer/adil e.
اِنْ هِيَ اِلَّٓا اَسْمَٓاءٌ سَمَّيْتُمُوهَٓا اَنْتُمْ وَاٰبَٓاؤُ۬كُمْ مَٓا اَنْزَلَ اللّٰهُ بِهَا مِنْ سُلْطَانٍۜ اِنْ يَتَّبِعُونَ اِلَّا الظَّنَّ وَمَا تَهْوَى الْاَنْفُسُۚ وَلَقَدْ جَٓاءَهُمْ مِنْ رَبِّهِمُ الْهُدٰىۜ
Ew (navên wekî Lat, Menat, Uzza) navên wisan in ku dê û bavên we danîne û Allah der heqê wan de qet tu delîl danexistîye . Ew bi tenê didin dûv zen û hewayên nefsên xwe. Sond be ji wan re, ji Rabbê wan hîdayet hatibû.
(Li ser mijara lêgerîna heqîqetê li derê wehîyê “tabîbûna zenê ye” bnr. 10/Yûnus, 36)
اَمْ لِلْاِنْسَانِ مَا تَمَنّٰىۘ
Ma (hûn wisan difikirin ku) her tiştê însan daxwaz dike qey wê (jê re) bê dayîn?
فَلِلّٰهِ الْاٰخِرَةُ وَالْاُو۫لٰى۟
Ya pêşîn (dinya) jî û ya dawî (axîret) jî aîdê Allah e. (Ne ku her daxwaza însan, di herdu aleman de jî daxwaza Allah pêk tê.)
وَكَمْ مِنْ مَلَكٍ فِي السَّمٰوَاتِ لَا تُغْن۪ي شَفَاعَتُهُمْ شَيْـًٔا اِلَّا مِنْ بَعْدِ اَنْ يَأْذَنَ اللّٰهُ لِمَنْ يَشَٓاءُ وَيَرْضٰى
Li asîman gelek melaîket hene ku -ji xeynî wan ên ku Allah destûr daye pê ve- qet tu feyda şefaeta wan tune.
(Di Qur'anê de ji bo têgeha Şefaetê bnr. 43/Zuxruf, 86.)
اِنَّ الَّذ۪ينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِالْاٰخِرَةِ لَيُسَمُّونَ الْمَلٰٓئِكَةَ تَسْمِيَةَ الْاُنْثٰى
Bêguman ew ên îman bi axîretê naynin melaîketan bi navên mê dinavînin.
وَمَا لَهُمْ بِه۪ مِنْ عِلْمٍۜ اِنْ يَتَّبِعُونَ اِلَّا الظَّنَّۚ وَاِنَّ الظَّنَّ لَا يُغْن۪ي مِنَ الْحَقِّ شَيْـًٔاۚ
Di vê mijarê de qet tu zanîna wan tune. Bitenê didin pey zen ê. Bi rastî zen (wekî heq ne sipartîya agahîya qethî/wehîyê ye. Ji ber vê jî) nakeve şûna heqê/(diltêrîya/îtmînana) ku heq pêk tîne di zenê de tune.
(Li ser mijara lêgerîna heqîqetê li derê wehîyê “tabîbûna zenê ye” bnr. 10/Yûnus, 36)
فَاَعْرِضْ عَنْ مَنْ تَوَلّٰى عَنْ ذِكْرِنَا وَلَمْ يُرِدْ اِلَّا الْحَيٰوةَ الدُّنْيَاۜ
Tu ji wî kesê rû vegerîne ku wî pişta xwe daye zikra/Kitêba me û ew bitenê jiyana dinyayê dixwaze.
ذٰلِكَ مَبْلَغُهُمْ مِنَ الْعِلْمِۜ اِنَّ رَبَّكَ هُوَ اَعْلَمُ بِمَنْ ضَلَّ عَنْ سَب۪يلِه۪ وَهُوَ اَعْلَمُ بِمَنِ اهْتَدٰى
Ev, asta/mertebeya ku di ilmê de gihîştinê ya dawî ye. Bêguman Rabbê te bi wan ên ku xerifîne jî û yên li ser hîdayetê ne jî herî çêtir dizane.
وَلِلّٰهِ مَا فِي السَّمٰوَاتِ وَمَا فِي الْاَرْضِۙ لِيَجْزِيَ الَّذ۪ينَ اَسَٓاؤُ۫ا بِمَا عَمِلُوا وَيَجْزِيَ الَّذ۪ينَ اَحْسَنُوا بِالْحُسْنٰىۚ
Tiştên li erd û esmanan bitevahî aîdê Allah in. (Aqûbet dê wisan çêbe: Ew) dê wan ên xerabî kirine di berdêla xerabîya wan de ceza bike; û yên qencî kirine jî di berdêla qencîyên wan de bi ya herî xweşik xelat bike.
اَلَّذ۪ينَ يَجْتَنِبُونَ كَبَٓائِرَ الْاِثْمِ وَالْفَوَاحِشَ اِلَّا اللَّمَمَۜ اِنَّ رَبَّكَ وَاسِعُ الْمَغْفِرَةِۜ هُوَ اَعْلَمُ بِكُمْ اِذْ اَنْشَاَكُمْ مِنَ الْاَرْضِ وَاِذْ اَنْتُمْ اَجِنَّةٌ ف۪ي بُطُونِ اُمَّهَاتِكُمْۚ فَلَا تُزَكُّٓوا اَنْفُسَكُمْۜ هُوَ اَعْلَمُ بِمَنِ اتَّقٰى۟
Ew in ku; ji qisûr û gunehên biçûk pê ve xwe ji gunehên mezin (wekî araqvexwarî û zina û mêrkujî ku di îslâmê de cezayên wan hene) û ji fuhşîyatê diparêzin. Bêguman Rabbê te ew e ku mexfîreta wî fireh e. Dema ku hûn ji axê xuliqandin û hûn di zikê dêya xwe de cenîn bûn jî yê ku çêtir bi we dizane ew e. Nefsên xwe paqij/tezkîye nekin. Ew bi yên ditirsin û xwe diparêzin (bi yên xwedî teqwa) herî çêtir dizane.
اَفَرَاَيْتَ الَّذ۪ي تَوَلّٰىۙ
Ma te ew ê rû vegerand, dît?
وَاَعْطٰى قَل۪يلًا وَاَكْدٰى
Û ew ê hindikî daye û paşê dev ji danê berdaye.
اَعِنْدَهُ عِلْمُ الْغَيْبِ فَهُوَ يَرٰى
Nexwe ilmê xeybê li cem wî ye û ew (heqîqetan) dibîne?
اَمْ لَمْ يُنَبَّأْ بِمَا ف۪ي صُحُفِ مُوسٰىۙ
Ma qey agahîya wan tiştên ku di Suhûfên Mûsa de nivîsandî bûn jê re nehat?
وَاِبْرٰه۪يمَ الَّذ۪ي وَفّٰىۙ
(Tiştên di suhûfên) Îbrahîmê ku hemû îş û karan bêkêmasî pêk anîye/yê wefadar de (nivîsandî bûn jî jê re nehat)?
اَلَّا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ اُخْرٰىۙ
Bêguman qet tu gunehkarek barê gunehkarekî din hilnagire.
وَاَنْ لَيْسَ لِلْاِنْسَانِ اِلَّا مَا سَعٰىۙ
Bêşik ji însan re, ji keda wî pê ve tiştekî din tune.
وَاَنَّ سَعْيَهُ سَوْفَ يُرٰىۖ
Û qet tu guman tune ku wê keda wî di pêş de bê dîtin.
ثُمَّ يُجْزٰيهُ الْجَزَٓاءَ الْاَوْفٰىۙ
Paşê wê di muqabilê keda wî de berdêlekî bêkêmasî bê dayîn.
وَاَنَّ اِلٰى رَبِّكَ الْمُنْتَهٰىۙ
Û bêguman çûyîna qazi (nuqteya dawî), wê bi bal Rabbê te ve be.
وَاَنَّهُ هُوَ اَضْحَكَ وَاَبْكٰىۙ
Bi rastî yê ku dikenîne jî û digirîne jî ew e.
وَاَنَّهُ هُوَ اَمَاتَ وَاَحْيَاۙ
Û bêguman yê dimirîne jî û divejîne jî ew e.
وَاَنَّهُ خَلَقَ الزَّوْجَيْنِ الذَّكَرَ وَالْاُنْثٰىۙ
Bêguman yê ku cotan wek nêr û mê xuliqandîye ew e.
مِنْ نُطْفَةٍ اِذَا تُمْنٰىۖ
Ji dilopek ava spermê (ya ku li rahîmê tê avêtin).
وَاَنَّ عَلَيْهِ النَّشْاَةَ الْاُخْرٰىۙ
Qet guman tune ku vejandina ji nû ve jî aîdê wî ye.
وَاَنَّهُ هُوَ اَغْنٰى وَاَقْنٰىۙ
Bêguman yê ku dewlemend dike jî ew e û qinyatê jî dide ew e. (An jî yê dewlemend jî û xîzan jî dike ew e.)
وَاَنَّهُ هُوَ رَبُّ الشِّعْرٰىۙ
Bi rastî Rabbê (stêrka) Şî’re (ku perestîya wê dikin) jî ew e.
وَاَنَّهُٓ اَهْلَكَ عَادًاۨ الْاُو۫لٰىۙ
Bêşik yê ku qewmê Ad ên berê de (hebûn) helak kir jî ew e.
وَثَمُودَا۬ فَمَٓا اَبْقٰىۙ
Semûd jî… Tiştek ji wan (di paş de) nehişt.
وَقَوْمَ نُوحٍ مِنْ قَبْلُۜ اِنَّهُمْ كَانُوا هُمْ اَظْلَمَ وَاَطْغٰىۜ
Qewmê Nûh jî ku hê berê de (hebûn)… Lewre ew yên herî zilimkar û hartir bûn.
وَالْمُؤْتَفِكَةَ اَهْوٰىۙ
(Qewmê Lût) serûbinî hev bûyî (jî) rakir û li erdê xist.
فَغَشّٰيهَا مَا غَشّٰىۚ
Tişt (Feleqet) ên ew nixumandibû wan jî dorpêç kir/pêçand.
فَبِاَيِّ اٰلَٓاءِ رَبِّكَ تَتَمَارٰى
Ma tu yê di kîjan nîmetên Rabbê xwe de bikevî gumanê?
هٰذَا نَذ۪يرٌ مِنَ النُّذُرِ الْاُو۫لٰى
Ev (Qur'an), ji hişyarkerên berê hişyarkerek e.
اَزِفَتِ الْاٰزِفَةُۚ
Ew a nêzîk dibe (qiyamet) nêz bû.
لَيْسَ لَهَا مِنْ دُونِ اللّٰهِ كَاشِفَةٌ
Ji Allah pê ve kesekî ku wê eşkere bike tune.
اَفَمِنْ هٰذَا الْحَد۪يثِ تَعْجَبُونَۙ
Aniha hûn li vê peyvê (Qur'anê) şaş dimînin?!
وَتَضْحَكُونَ وَلَا تَبْكُونَۙ
Nexwe hûn (li hember agahîyên wî) dikenin û nagirîn?!
وَاَنْتُمْ سَامِدُونَ
Û hûn di nava xefletê de kêf dikin û rû vedigerînin?!
فَاسْجُدُوا لِلّٰهِ وَاعْبُدُوا
Êdî ji Allah re secde bikin û (jê re) îbadet bikin.