Qewmê Lût

Me Lût jî (ji qewmê wî re) şand. Wî (ji qewmê xwe re) got: “Ma wê fuhşîyata ku berî we di aleman de tu kesî nekiribû, hûn dikin?”

“Bêguman hûn dev ji jinan berdidin û bi şehwetê nêzî zilaman dibin? Bi rastî hûn qewmekî zêdegav/mufrît in.”

Bersiva qewmê wî ji vê pê ve ne tiştekî din bû: “Wan ji warên xwe derxînin. (Lewre) ewana însanên pir paqij in!”

Ji ber vê yekê me ji jina wî pê ve hemû malbata wî xelas kir. Lê ew (jina wî) ji wan ên paşvemayî (û helakbûyî) bû.

Me di ser wan de baranekê (ezabê) barand. Aqubeta gunehkarên mucrîm çawa bûye, lê binêrê û bibine!

Dema dît ku destê wan dirêjî (xwarina li ber wan danînî) nabe, ev li xweşa wî neçû û (ji wan saw/tirs) girt. Gotin: “Netirse! (Lewre) em ji qewmê Lût re (wek wezîfedar) hatine şandin.”

Dema tirs ji Îbrahîm çû û mizgînî jê re hat, der heqê qewmê Lût de bi me re kete nîqaşê.

Dema qasidên me (melâîket) ji Lût re hatin, ji ber wan xemgîn bû û dilê wî teng bû û wiha got: “Îro rojeke pir dijwar e.”

(Çi wextê sehkirin ku mêvan hatine) qewmê wî bilezûbez hatin cem wî. Berê de jî karên neqenc (ji xwe re wek adet girtibûn û pir) dikirin. Got: “Gelî qewmê min! Ha evana qîzên min in, bi wan re (bi zewacê bihevrebûn) ji bo we herî paqijtir e. Êdî hûn ji Allah bitirsin û xwe biparêzin û di nava mêvanan de min rezîl nekin. Ma di nava we de qet zilamekî hişmend tune?”

Gotin: “Sond be, tu baş dizanî ku heqê me/çavê me li ser keçên te tune. (Bi rastî) tu baş dizanî ku em daxwaza çi dikin.”

Got: “Xwezî li hemberî we hêzek min hebûya, an jî (ji bo parastina mêvanên xwe) min bikariba xwe bavêta cihekî zexm.”

(Melâîketan) gotin: “Ya Lût! Em qasidên Rabbê te ne. Ew qet nikarin pêşkarî te bibin. Di demeke şevê de bi malbata xwe re derkeve here û bila tu kes li paş nevegere û nenêre. Lê jina ne tê de! (Lewre) ezabê ku wê bê serê qewmê te bêguman wê bê serê wê jî. Ezabê ku ji wan hatîye weadkirin, wexta sibê ye. Êrê ma sibeh ne nêzîk e?”

Dema emrê me (bi helaka wan) hat, me ew der serûbinî hev kir û me bi ser wan de li pey hev kevirên ji herîya pijandî barandin.

(Ew kevir) li cem Rabbê te nîşankirî bûn. Ew (ezabekî wisan, ji wan ên amelên vê qewmê dikin) ji zaliman qet ne dûr e.

“Gelî qewmê min! Neyartîya we/rêveqetandina we ya ji min, bila tiştekî weke ku hatibû serê qewmê Nûh û qewmê Hûd û qewmê Salih neyîne serê we jî. Ji xeynî vê, qewmê Lût jî ji we ne dûr e.”

“Malbata Lût ne tê de. Helbet em ê wan hemûyan xelas bikin.”

“Lê jina wî (jina Lût) ne tê de. Lewre me teqdîr kirîye ku ew ji şûndemanan e.”

Dema qasid hatin cem malbata Lût:

Got: “Birastî hûn kesên nenas in.”

Gotin: “(Nexêr, ne wisan e!) Berevajî, me ji wan re ew (ezab) a ku wan der heqê hatina wî de nîqaş dikirin û gumanbar bûn anî.”

“Me ji te re heqî anî. Û em, helbet ji rastgoyan/ji sadiqan in.”

“Di demeke şevê de malbata xwe derxe rê. Tu jî bide pey wan. Bila ji we tu kes li paş xwe nenêre. Bi wê cihê ku hûn pê hatine emirkirin ve bidomînin.”

Me jê re vê hukmê misoger/qethî ragihand ku: “Wê bi berê sibê re paşîya wan bê birîn (koka wan bê qelandin).”

Ehlê bajêr (ji ber hatina mêvanên xort mizgînî didan hevdu û) di nav kêfxweşîyê de hatin.

Got: “Evana mêvanên min in. Min li ber wan nedin şermê û nexin ser zimanê wan.”

“Ji Allah bitirsin û min nehetikînin.”

Gotin: ““Gelo ji bo ku tu tevlî karê xelkê nebî me te asteng/men nekiribû?”

Got: “Eger hûn dixwazin tiştekî bikin va ne keçên min (bi wan re bizewicin!).”

Bi umrê te/bi jiyana te sond be ew di nav serxweş bûnê de bi sergêjane diçûn û dihatin.

(Axir) dema hilhatina rojê de qîrînek bi wan girt.

Me ew der serûbinî hev kir. Di ser wan de kevirên ji letama pijandî barandin.

Bêşik di vêya de ji kesên xwedî besîret û feraset re (ji bo îbretgirtinê) ayet hene.

Kavilên wê (bajarê) hêj jî li ser rêyekî dimîne.

Bêguman di vêya de ji bo mumînan ayet (ên ders jê bên girtin) hene.

Me wî û Lût (gihand) wî erdê ku me ew ji aleman re pîroz kiriye û me wan xelas kir.

Me Îshaq da wî û di ser de jî Yaqûb îhsanî wî kir û me her yekî ji wan kir ji salihan.

Me ew bi emrê xwe kirin îmamên ku digihînin hîdayetê. Me ji wan re wehîy kir ku karên qenc/amelên bixêr bikin û nimêja xwe îqame/rasterast bikin û zekâtê bidin. Wan her ji me re îbadet/evdîtî dikirin.

Me hikum/hikmet û ilim da Lût. Me ew ji bajarekî (û ji ehlê wê derê) ku fiêlên kirêt/xebîs dikirin xelas kir. Bêguman ew, qewmekî ji fasiqan (pêkhatî) û xerab bûn.

Qewmê Îbrahîm û qewmê Lût jî...

Qewmê Lût, pêxemberên şandî înkar kirin.

Wê demê birayê wan Lût ji wan re got: “Hûn (ji Allah) natirsin û xwe naparêzin.”

“Bêguman ez ji bo we pêxemberekî ewledar/emîn im.”

“(Nexwe) ji Allah bitirsin û xwe biparêzin û îtaeta min bikin.”

“(Di muqabilê vê dawet û teblîxa xwe de) ez ji we tu heqekî naxwazim. Heqê min li ser (Allah e ku ew) Rabbê aleman e.

“Ma hûn ji nav însanan nêzî zilaman dibin?”

“Û hûn dev ji jinên xwe berdidin ku Rabbê we ew ji bo we xuliqandîye. (Nexêr, ne wisan e!) Bi rastî hûn qewmekî jirêderketî ne.”

Gotin: “Ya Lût! Eger tu dev ji vê karê xwe bernedî, bêguman tu yê bibî ji wan ên ku (ji vê derê) tên derxistin û qewirandin.”

Got: “Ez bixwe ji vê karê ku hûn dikin dikerixim.”

“Rabbê min! Min û malbata min, ji vê amelê ku ew dikin xelas bike.”

Me ew û hemû ehlê wî xelas kir.

Lê di nav wan ên paşvemayî de pîrejinek (jina Lût) ne tê de.

Paşê me ew ên din serûbinî hev kirin.

Me baran (a keviran) di ser wan de barand. Barana yên hişyarkirî çi qas xerab e.

Bêguman di vê de (li ser mijara ku wê Allah alîkarîya dostên xwe bike û dijminên xwe jî helak bike) ayetek heye. Jixwe pirên wan ne mumîn in.

Rabbê te bêguman (yê xwedî îzzet û her tiştî mexlûb dike) Azîz û (li ser evdên xwe pir bi merhamet) Rahîm e.

Me Lût jî (ji qewmê wî re şand). Dema ku wî ji qewmê xwe re wiha gotibû: “Ma hûn hê jî li ber çavan vê fuhşîyatê dikin?”

“Hûn dev ji jinan berdidin û bi şehwetê nêzî zilaman dibin? (Nexêr, ne wisan e!) Hûn civakeke cahil in.”

Bersiva qewmê wî her ev bû: “Malbata Lût ji warê xwe nefîy bikin û derxînin. Lewre ew merivên paqij in.”

Ji xeynî jina wî me ew û malbata wî xelas kirin. Me mayîna wê li paş (ligel ên helakbûyî de) teqdîr kir.

Me baran (a keviran) di ser wan de barand. Barana yên hişyarkirî çi qas xerab e.

Muheqeq Lût jî ji pêxemberên mursel e/şandî ye.

Wê demê me Lût û malbata wî bi tevahî xelas kiribû.

Lê di nav wan ên paşmayî de pîrejinek (jina Lût) ne tê de.

Paşê me ew ên din serûbinî hev kirin.

Hûn dema sibehê di ber wan re/bi serdana wan diborin.

Dema şevê jî. Ma hûn aqil nagirin?

Qewmê Semûd û qewmê Lût û xelkê Eykê jî (derewandin). Evana komên (helakbûyî ne).

Ad û Fîrewn û birayên Lût jî.